Kalisz

Trasa 8A Kalisz

VCMEDIA

Opis

008a kaliszi24Trasa 8A Najstarsze miasto Polski na Bursztynowym Szlaku (ok. 2,5 km)*

Kalisz liczy ok. 103,7 tys. mieszkańców

Kalisz (łac. Calisia‎) – miasto na prawach powiatu położone na Wysoczyźnie Kaliskiej, nad Prosną. To historyczna stolica Wielkopolski i drugie co do wielkości miasto regionu. Jest siedzibą powiatu kaliskiego i kurii diecezji kaliskiej.
Najstarsze ślady działalności ludzkiej na terenie miasta i jego okolic sięgają mezolitu. Zasiedlenie w okresie wpływów rzymskich wynikało z położenia w znaczącym punkcie „Szlaku Bursztynowego”, łączącego imperium rzymskie z wybrzeżem Bałtyku. O randze tego centrum osadniczego świadczy fakt, iż około połowy II w. n.e. Klaudiusz Ptolemeusz w „Geografii” wymienił miejscowość „Calisia”, identyfikowaną przez badaczy z Kaliszem. Zapis ten sprawił, że Kalisz szczyci się posiadaniem najstarszej metryki pisanej wśród miast polskich.
Wczesnośredniowieczny gród na Zawodziu (IX/X-XIII w.) należał do największych piastowskich ośrodków grodowo-miejskich. Po 1233 r. książę śląski Henryk Brodaty przeniósł centrum osadnicze Kalisza na północ od Zawodzia, na nowe miejsce.
Około 1257 r. Kalisz otrzymuje prawa miejskie od księcia Bolesława Pobożnego. Średniowieczny układ urbanistyczny przetrwał do dziś. Centralny prostokątny rynek i wrzecionowaty układ 2 ulic handlowych, przeciętych systemem przecznic. W mieście lokacyjnym wyodrębniona była dzielnica żydowska. W XIII w. społeczność żydowska zorganizowana była w gminę, jedną z najstarszych na ziemiach polskich. O jej znaczeniu świadczy tzw. Statut Kaliski nadany miejscowym Żydom przez Bolesława Pobożnego w 1264 r. Rozkwit miasta przypadł na XV i XVI w. Sprowadzenie jezuitów w 1583 r. wywarło duży wpływ na architektoniczne i intelektualne oblicze miasta. Podobnie fundacja kolegium i kościoła dokonana przez arcybiskupa gnieźnieńskiego Stanisława Karnkowskiego. Wojny i pożary w XVII i XVIII w. zahamowały rozwój Kalisza, zwłaszcza pożar z roku 1792, który strawił miasto w całości.
W okresie rządów pruskich (1793-1806) rozebrano mury miejskie i wytyczono reprezentacyjną Aleję Luizy (obecnie Aleja Wolności). Założony został także park miejski. W 1801 r. stanął pierwszy drewniany teatr Wojciecha Bogusławskiego.
Po upadku Księstwa Warszawskiego w 1815 r. Kalisz znalazł się w granicach Królestwa Polskiego. Jako jedno z większych miast kongresówki stanowił ważny ośrodek administracyjny, gospodarczy i kulturalny. W połowie XIX w. powstały tu monumentalne budowle klasycystyczne: Szkoła Wojewódzka, gmach Trybunału, pałac Gubernatorski, most Kamienny. Znaczące też były osiągnięcia miasta jako ośrodka intelektualnego. Z Kaliszem związani byli m.in. M. Konopnicka, A. Asnyk, W. Bogusławski, St. Szolc-Rogoziński i M. Dąbrowska.
I Wojna Światowa odcisnęła na Kaliszu tragiczne piętno. W sierpniu 1914 r. wojska pruskie zburzyły i spaliły bezbronne miasto. 95% staromiejskiej zabudowy legło w gruzach. Prowadzona w latach 20-tych i 30-tych odbudowa była pierwszym takim przedsięwzięciem w skali kraju. Staromiejskie centrum odbudowano zgodnie z wytycznymi konserwatorskimi, zachowując układ przestrzenny, choć bez rekonstrukcji form historycznych budynków. Podczas II Wojny Światowej Kalisz wcielony został do tzw. Kraju Warty. Okupacja przyniosła represje i prześladowania. Lata powojenne zaznaczyły się rozbudową przemysłu, infrastruktury miejskiej oraz rozwojem społeczno-kulturalnym.
Dziś Kalisz urzeka swym pięknem i magią historii. Przeszłość splata się tu z teraźniejszością, tworząc niepowtarzalny klimat.

Warto zobaczyć:
- Główny Rynek nawiązujący do tradycji renesansowej,
- ratusz z wysoką wieżą, wzniesiony w mieście po raz trzeci,
- kamienicę z medalionami przedstawiająca płaskorzeźby czterech wybitnych kaliszan: A. Asnyka, M. Konopnickiej, S. Szolc-Rogozińskiego i M. Dąbrowskiej,
- zespół klasztorny oo. franciszkanów ufundowany w 1256 r. przez księcia Bolesława Pobożnego,
- katedrę pw. św. Mikołaja,
- fragmenty murów miejskich z basztą „Dorotka” z XV w.,
- późnorenesansowy kościół rektoralny pw. Nawiedzenia NMP z 1607 r. w pobernardyńskim zespole klasztornym, który w 1919 r. objęli jezuici,
- prawosławną cerkiew pw. Świętych Apostołów Piotra i Pawła,
- bazylikę kolegiacką Wniebowzięcia NMP - sanktuarium św. Józefa z Nazaretu,
- kompleks kolegium pojezuickiego z końca XVI w. przebudowane w XIX w. w stylu neoklasycystycznym,
- gmach urzędowy (od 1999 r. siedziba starostwa powiatowego),
- barokową świątynię pw. św. Wojciecha i św. Stanisława Biskupa,
- park miejski w stylu angielskim założony w 1798 r., usytuowany nad brzegiem Prosny wśród parkowej zieleni - teatr im. Wojciecha Bogusławskiego,
- dawny Trybunał z XIX wieku (sąd),
- most Kamienny (najstarszy w Kaliszu),
- klasztorny zespół poreformacki z kościołem pw. św. Rodziny z 1673 r.,
- Rogatkę Wrocławską z 1828 r.,
- trzy zabytkowe cmentarze wyznaniowe: ewangelicki z 1689 r., rzymskokatolicki z 1807 r., prawosławny z 1786 r.,
- neogotycki kościoły pw. św. Gotarda oraz św. Michała Archanioła,
- rezerwat archeologiczny „Kaliski Gród Piastów”,
- drewniany kościół pw. św. Wojciecha na Zawodziu.

Wydarzenia:
- Kaliskie Miodobranie
- Letni Festiwal muzyczny
- Międzynarodowy Festiwal „Bursztynowy Szlak”
- Akustycznie w Muzeum

Spacer po Kaliszu proponujemy rozpocząć z ul. Babina lub ul. Parczewskiego. Pomiędzy ulicami są zielone planty i na całej długości po obu stronach jezdni parkingi dla samochodów. Kierujemy się ul. Parczewskiego na północno-wschodnią część miasta. Po drodze po prawej resztki obwarowań miejskich. Skręcamy w prawo w ul. Szklarską i jesteśmy przy katedrze pw. św. Mikołaja. Spod katedry skręcamy w lewo i idziemy ul. Grodzką ok. 100 m obok liceum do ul. Zamkowej. Wychodzimy na pl. Jana Pawła II. Skręcamy na pl. Św. Józefa. Przed nami bazylika Wniebowzięcia NMP, Prokuratura i Starostwo Powiatowe, a na ul. Kolegialnej barokowa świątynia św. Wojciecha i św. Stanisława Biskupa. Z placu Św. Józefa kierujemy się pomiędzy bazyliką a starostwem na al. Walecznych i po 90 m skręcamy w lewo. Tu znajduje się po prawej parking i cześć murów obronnych z Basztą „Dorotki”. Naprzeciwko baszty prawosławna cerkiew pw. Świętych Apostołów Piotra i Pawła. W zasadzie jesteśmy w Parku Miejskim. Spod cerkwi kierujemy się na południe alejkami. Jest tu sporo ciekawych miejsc do odpoczynku i dla miłośników przyrody. Park leży w widłach rzeki Prosny. Jest to najstarszy park w najstarszym mieście Polski. W 1798 r. zapadła decyzja o utworzeniu parku czyli tzw. dzikiego ogrodu w stylu angielskim.
Na powierzchni ponad 20 ha znajduje się ponad cztery tysiące cennych drzew, krzewów i krzewinek. Wiele z nich to pomniki przyrody. Kaliski park należy do nielicznych w kraju, gdzie występuje tak wiele, bo aż 159 odmian drzew i krzewów ozdobnych. W parku dominują klony, olchy, brzozy, dęby, kasztanowce, lipy, wiązy, buki, okazy miłorzębu chińskiego, tulipanowca amerykańskiego, gladezji trójcierniowej oraz jesiony amerykańskie, magnolie i orzechy. Z iglaków są tu sosny wejmutki, cyprysik nutkajski i daglezja sina. Jest też dąb czerwony, nazwany imieniem Adama Asnyka. W parku mamy dawne budynki: Domek Parkowego, chińską altankę, Zakład Wód Leczniczych zwany „Hydropatią". Jest tu posąg ogrodniczki, zwanej Florą i „Eurydyki tańczące": „Kapela" i „Kobieta".
Z parku wychodzimy na ul. Częstochowską koło siedziby Kaliskiego Towarzystwa Wioślarskiego przez mostek na Prośnie. Po prawej Teatr im. Wojciecha Bogusławskiego, dalej na południe od niego cmentarz żołnierzy radzieckich i Park Ignacego Pendereckiego. My kierujemy się w prawo na ul. Częstochowską i al. Wolności. Po 200 m po prawej mamy Sąd Okręgowy a my skręcamy za klasycystyczną willą w prawo na most Trybunalski nad Prosną. Za mostem sugerujemy podążać w prawo ul. Kazimierzowską wzdłuż Prosny. Po prawej mamy zespół klasztorny oo. franciszkanów. Naprzeciwko zastawki na prośnie (reguluje poziom wody w rzece na terenie miasta) jest wąski podjazd dla w-skersów i skrót na ul. Św. Stanisława (tu jest wejście do kościoła). Idąc w prawo ul. św. Stanisława dochodzimy do Rynku. Obchodzimy Rynek wokół i po przekątnej ul. Kanonicką po 200 m docieramy na parking na ul. Parczewskiego.

Informacja: Centrum Informacji Turystycznej****
ul. Zamkowa, 62-800 Kalisz, tel. 62 598 27 31, www.cit.kalisz.pl

Galeria

008A kaliszi1
008A kaliszi2
008A kaliszi3
008A kaliszi4
008A kaliszi5
008A kaliszi6
008A kaliszi7
008A kaliszi8
008A kaliszi9
008A kaliszi10
008A kaliszi11
008A kaliszi12
008A kaliszi13
008A kaliszi14
008A kaliszi15
008A kaliszi16
008A kaliszi17
008A kaliszi18
008A kaliszi19
008A kaliszi20
008A kaliszi21
008A kaliszi22
008A kaliszi23
008A kaliszi24
008A kaliszi25
008A kaliszi26
Kategoria: